YÜKSELEN EKONOMİLERDE YÜKSEK TEKNOLOJİLİ MAL İHRACATININ BELİRLEYİCİLERİ - Ayşe Meral Uzun; Özge Buzdağlı; Ömer Selçuk Emsen (Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi)
Ekonomik büyüme ile dış ticaretilişkisini ele alan çalışmalarda, genel anlamda liberal bir perspektiflebüyümenin temel dinamiğini dışa açıklığın oluşturduğu vurgulanır. Bu literatürde,Klasik ve Neo-klasik bakış açısı karşılaştırmalı üstünlükler çerçevesinde uluslararasıişbölümü ve uzmanlaşmanın yararlarına ve bundan kaynaklı refah artışına vurgu yaparken,Keynesyen ve uzantısı bakış açıları ihracatın dış talep kaynaklı olarak ulusalgelire katkı yapacağını belirtir. Ancak, her ihracat kaleminin büyümeyietkilediği argümanı, özellikle dış ticaret hadleri sorununa bağlı olaraktartışmalı hale gelmiştir. Dolayısıyla her ihracat kaleminin değil, yüksekteknolojiye dayalı mal ihracatı yapabilme yeteneğinin yüksek ve sürdürülebilirbüyüme kapasitesini artırdığı ileri sürülmeye başlanmıştır. Bu çerçevede dışticaretin büyümeye olumlu katkıda bulunabilme koşulunun yüksek teknolojili malüretip dışa satabilme yeteneğiyle ilgili olduğu vurgulanmaktadır. Bu çalışmadaorta gelir tuzağına düşmeden yüksek gelirli ekonomi pozisyonuna geçebilmek içinheterojen yapıya sahip yükselen ekonomilerde yüksek teknolojili mal üretmekapasitesi ve bu kapasiteye etki eden unsurlar araştırma konusu yapılmıştır. Uygunveri setine sahip 18 yükselen ekonomi üzerine 1996-2016 arası dönemi kapsayanpanel veri analizlerine göre yüksek teknolojili mal ihracatının belirleyicileridışa açıklık ve patent üretebilme kapasitesi olarak tespit edilmiştir.