Brezilya'da Yoksulluğu Azaltmada Kamu-Özel Sektör Enerji Yatırımlarının Rolü - Bekir Çelik (Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi)
Birleşmiş Milletler’in sürdürülebilir kalkınma kapsamında temel hedefleri arasında yer alan yoksulluğun azaltılması konusu önem derecesi yüksek konular arasındadır. Kamu ve özel sektör enerji yatırımlarının yoksulluk üzerinde etkili olduğu hipotezi bu çalışma da ampirik olarak test edilecektir. Bu bağlamda çalışma, yoksulluk oranının dünya ortalamasının üzerinde yer aldığı ve enerji yatırım potansiyeli yüksek olan Brezilya’da 1994-2020 dönemi için yoksulluk, kamu-özel enerji yatırımı, kişi başına gelir ve CO2 emisyonu arasındaki uzun ve kısa dönem dinamikleriyle incelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaca yönelik olarak gecikmesi dağıtılmış otoregresif sınır testi (ARDL) yaklaşımı uygulanmıştır. Uygulanan ARDL sınır testi sonucunda, Brezilya’da yoksulluk, kamu-özel enerji yatırımı, kişi başına düşen gelir ve CO2 emisyonu arasında uzun dönemli bir eş-bütünleşme ilişkisi olduğu doğrulanmıştır. Uzun döneme ilişkin elde edilen bulgular, kamu-özel sektör enerji yatırımlarında ve kişi başına düşen gelirde yaşanacak bir artışın, kişi başına düşen nihai tüketim harcamasını artıracağını göstermiştir. CO2 emisyonun yoksulluk üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı görülmektedir. Son olarak, makale kısa dönem dinamikleri hakkında da bazı çıktılar sunmaktadır. Bu sonuçlardan hareketle, ilgili politika yapıcılar tarafından Brezilya özelinde kamu ve özel yenilebilir enerji kaynaklarının kullanımına yönelik yatırımların teşvik edilmesinin hem Birleşmiş Milletler’in hedef gösterdiği sürdürülebilir kalkınma bağlamında hem de Brezilya’da var olan yoksulluğun azaltılması hedefi doğrultusunda oldukça önemli etkiler sunacağı tespit edilmiştir.