SÜREKLİ GÜNCELLENEBİLEN KAPSAMLI BİR FİNANSAL VERİ TABANI ARACI OLARAK XBRL (EXTENSIBLE BUSINESS REPORTING LANGUAGE; GENİŞLEYEBİLİR İŞLETME RAPORLAMADİLİ) VE FİNANSAL RAPORLAMA ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ - Ali DERAN; Ayşe Gül HATİPOĞLU (Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi)
Günümüzde birçok işletme finansal verilerini, kendi çalışanları, yatırımcılar, kredi verenler, finansal analistler, devlet ve diğer finansal bilgi kullanıcılarına kendi Web siteleri aracılığı ile sunmaktadırlar. Geleneksel yöntemlerle sunulan bu veri ve bilgiler finansal veri kullanıcılarını yeteri kadar tatmin etmemektedir. AICPA (the American Institute of Certified Public Accountants) tarafından geliştirilen XBRL (Extensible Business Reporting Language), finansal raporların hazırlanıp sunulmasında radikal değişiklik yapmıştır. XBRL, finansal verinin hazırlanmasında, sunulmasında, kullanılmasında ve analiz edilmesinde maliyetleri azaltan, etkinliği artıran, farklı ihtiyaçlara cevap verebilen, dünyanın neresinde olursa olsun finansal bilgilerin değişik yazılım programları arasında güvenli ve otomatik bir şekilde değişimine olanak tanıyan, esnek bir işaretleme dili olup lisans ve telif hakkı gerektirmemektedir. XBRL’nin amacı yeni bir muhasebe standart seti geliştirmek değildir. XBRL’nin amacı, örnek dokümanların oluşturulmasında kullanılabilecek standart XML etiketleri geliştirmektir. Böylece XBRL, finansal verilerin hazırlanışı, sunumu ve analizinde bütün finansal veri kullanıcılarına önemli kolaylıklar sağlamaktadır. Bu çalışmada önce XBRL’nin tanımı, gelişimi daha sonra da XBRL’nin işleyişi, finansal bilgi kullanıcılarına yararı ve finansal raporlama üzerindeki etkisi açıklanmıştır.