Rusya’nın Azerbaycan’da Hıristiyanlaştırma Siyasetine Karşı Ortaya Çıkan İsyanlar: Car-Balaken Örneği - Terane Tarana Halilova (Vakanüvis Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi)
Tarih boyunca hep sorun yaşayan bölge olan Kuzeybatı Azerbaycan, özellikle XIX. Yüzyılda Kafkasya ve Azerbaycan tarihinde çok özel yere ve role sahip olmuştur. XIX. Yüzyıl boyunca Çarlık Rusya’sının Ruslaştırma, zorla Hıristiyanlaştırma siyasetine maruz kalan Kafkasya’nın bu bölgesi, Müridizm’in verdiği güçle ve gerçek cihat aşkı ile vatanını, milletini korumaya çalışmış, Şamil’in dediği gibi; “Kahrolsun sefil esaret yaşasın şanlı ve güzel ölüm” deyimi ile yılmadan sonuna kadar savaşmıştır.Her ne kadar Ruslar bölge insanını Hıristiyanlaştırdığını sansa da kalbinin ve ruhunun derinliklerinde İslam sevgisi ve vatan aşkının gücü ile bu sefil esareti yenmiştir. Bunun tesiriyledir ki bu gün de Azerbaycan’ın bu bölgesi İslam Dini açısından daha inançlı ve manevi zenginliğe sahiptir.