Małgorzata Melchior, Zagłada a tożsamość, Warszawa 2004 - Marta Pietrzykowska (Zagłada Żydów)
„Gdy Żyd znalazł się po aryjskiej stronie, miał przed sobą dwie ewentualności: zostać «na powierzchni» albo pójść pod ziemię” – zapisał jesienią 1943 roku Emanuel Ringelblum. Sam próbował tej drugiej możliwości ratunku. Ukrywał się przez rok, z blisko 40 innymi osobami w schronie „Krysia” wybudowanym pod oranżerią przy willi na Grójeckiej w Warszawie. Badania Małgorzaty Melchior obejmują tę grupę polskich Żydów, którzy przeżyli Zagładę „na powierzchni”, dzięki przybraniu aryjskiej tożsamości. Przeprowadza 26 wywiadów z osobami (5 mężczyzn i 21 kobiet), którzy świadomie podjęli decyzję o ukrywaniu się. Analizuje też zgromadzone w archiwach relacje Ocalonych oraz publikowane i niepublikowane wspomnienia.