تاثیر سالیسیلیک اسید بر تجمع اسمولیتهای آلی و فعالیت آنتیاکسیدانی گیاه قره داغ (Nitraria shoberi L.) در شرایط تنش خشکی - فریبا امینی; منصوره بیان; مهری عسکری (Pizhūhish/hā-yi tulīd-i giyāhī)
سالیسیلیک اسید (SA)، هورمونی گیاهی با ماهیت فنلی است که نقش آن در افزایش مقاومت گیاهان به تنشهای زیستی و غیرزیستی در مطالعات متعددی به اثبات رسیده است. این تحقیق به منظور بررسی تأثیر متقابل غلظتهای 0، 5/0 و 5/1 میلیمولار سالیسیلیک اسید، به صورت پیشتیمار بذر، بر میزان تجمع پرولین و هیدراتهای کربن محلول و فعالیت آنزیمهای کاتالاز و پراکسیداز در گیاه قرهداغ، در سطوح مختلف تنش خشکی(100، 75، 50 و 25 درصد ظرفیت زراعی) طراحی و اجرا گردید. تجزیهی دادهها پس از 21 روز اعمال تنش خشکی بر گیاهچههای 45روزه نشان داد که غلظت بالای SA، باعث افزایش معنیدار مقدار پرولین به میزان 50% و هیدراتکربن به میزان2/1 برابرتنش ملایم گردید؛ اما با افزایش سطوح خشکی از میزان این تاثیر کاسته شد؛ تا حدیکه در تنش شدید،SA نتوانست تفاوت مثبت معنیداری را با نمونه شاهد ایجاد کند. این نتایج میتواند ناشی از فعال شدن مصرف متابولیکی این مواد برای تشکیل اجزای سلولهای جدید، به عنوان مکانیسمی برای تحریک رشد و یا به علت راه افتادن سایر مکانیسمهای مقاومت توسط SA و عدم نیاز به تولید بالای این دو ماده باشد. از طرفی غلظت پایینتر SA باعث مهار 66 درصدی فعالیت کاتالاز و تحریک 40 درصدی فعالیت آنزیم پراکسیداز در شرایط خشکی شدید گردید. این رویداد میتواند منجر به افزایش 2O2H شود که به عنوان ملکول سیگنالی در ایجاد مقاومت دخالت دارد و همچنین به عنوان پیشمادهای برای فعالیت پراکسیداز در تولید لیگنین وایجاد مقاومت در شرایط خشکی به کار رود.