بررسی آلودگی خاک پارک‌های عمومی و مزارع زعفران شهر گناباد به تخم توکسوکارا در سال 1400 - میترا صالحی; سلیمان جعفری; حسن رضا رکنی; نسیم خواجویان; محمد حسن مینوئیان حقیقی (Majallah-i Dānishkadah-i Pizishkī-i Dānishgāh-i ̒ Ulūm-i Pizishkī-i Mashhad.)
مقدمه: توکسوکاریازیس، از بیماری‌های انگلی زئونوز ناشی از حضور لارو انگل توکسوکارا در بدن انسان می‌باشد. آلودگی خاک به تخم این کرم در جهان 2/13 درصد و در ایران 5/63- 5/3 درصد می‌باشد. با توجه به تعداد زیاد سگ‌های ولگرد و اهمیت ویژه شناخت انگل‌های بیماری‌زا مانند توکسوکارا، این مطالعه با هدف آگاهی دقیق‌تر از شیوع انگل توکسوکارا در خاک پارک‌ها و مزارع زعفران سطح شهر گناباد انجام شد. روش کار: در این مطالعه مقطعی_تحلیلی ، 96 نمونه خاک از قسمت‌های مختلف 12 پارک عمـومی و 12 زمین زعفران گناباد در تابستان سال 1400 جمع‌آوری و جهت جداسازی تخم توکسوکارا به روش شناورسازی با ساکارز، آماده و از طریق میکروسکوپ بررسی شدند. سپس داده‌ها وارد نرم افزار SPSS 26 شده و تحلیل گردید. نتایج: در نمونه‌های خاک بررسی شده از 12 پارک عمومی، 10 نمونه و 7 پارک و در نمونه خاک بررسی شده از 12 مزرعه زعفران، 13 نمونه و 6 مزرعه زعفران آلوده به تخم توکسوکارا بودند. مطابق نتایج آزمون کای دو تفاوت معنی‌دار آماری بین میزان آلودگی خاک در پارک‌ها و مزارع وجود ندارد. همچنین تفاوت معنی‌دار آماری در فراوانی خاک آلوده بین دو روش تشخیصی وجود داشت، به‌طوری که با روش اشباع ساکارز حدود 20 درصد نمونه‌ها آلوده تشخیص داده شدند. نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد آلودگی خاک پارک‌های عمومی و مزارع زعفران در شهرستان گناباد با تخم گونه‌های توکسوکارا بالا بوده لذا سبب افزایش احتمال ابتلا به عفونت‌های توکسوکاریایی در انسان می‌شود و برای کاهش خطر آلودگی انسان اجرای برنامه‌های پیشگیرانه از طرف مسئولان ضروری می-باشد.